พออายุเลยเลข 4 ไปหรือใช้เข่าหนักจากการออกกำลังกาย หลายคนเริ่มรู้สึกว่าเข่ามีเสียงกรอบแกรบ เดินขึ้นบันไดแล้วปวดหน่วง ๆ หรือลุกนั่งแล้วรู้สึกฝืด ๆ ไม่เหมือนก่อน อาการแบบนี้ทำให้คนจำนวนไม่น้อยเริ่มมองหาคอลลาเจนบำรุงข้อเข่ามากิน แต่พอไปยืนหน้าชั้นวางในร้านขายยาหรือเปิดดูออนไลน์ กลับเจอคำว่าคอลลาเจน กลูโคซามีน คอนดรอยติน ปนกันจนเลือกไม่ถูกว่าตัวไหนตอบโจทย์ข้อเข่าจริง ๆ
เรื่องที่ควรรู้ก่อนคือคอลลาเจนที่งานวิจัยพูดถึงมากที่สุดในแง่ข้อเข่าคือคอลลาเจนไฮโดรไลเซต ซึ่งเป็นคอลลาเจนที่ถูกย่อยให้เป็นโมเลกุลเล็กจนร่างกายดูดซึมได้ดีกว่าคอลลาเจนเส้นใหญ่ทั่วไป และมีการศึกษาสนับสนุนว่าอาจช่วยสนับสนุนโครงสร้างกระดูกอ่อนบริเวณข้อได้ Flexigen จาก MEGA We care เป็นหนึ่งในผลิตภัณฑ์ที่ใช้คอลลาเจนไฮโดรไลเซตเกรดที่ถูกอ้างอิงในงานวิจัยเรื่องข้อต่อโดยเฉพาะ
1. Flexigen (MEGA We care) — คอลลาเจนไฮโดรไลเซตฟอร์ติเจล 10 กรัมต่อซอง
Flexigen หรือเฟลกซิเจน เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหารที่ใน 1 ซองให้ไฮโดรไลเซต คอลลาเจนแบบฟอร์ติเจล (FORTIGEL) 10 กรัมเต็ม ซึ่งฟอร์ติเจลเป็นคอลลาเจนไฮโดรไลเซตเกรดเฉพาะที่ถูกใช้ในงานวิจัยด้านข้อเข่าและกระดูกอ่อนในต่างประเทศมาต่อเนื่อง จุดที่ทำให้ Flexigen สะดวกต่อการใช้งานจริงคือมาในรูปแบบซองผง ละลายในน้ำ 1 แก้ว (250 มล.) วันละ 1 ซอง ดื่มง่าย ไม่ต้องกลืนแคปซูลหลายเม็ด เหมาะกับผู้สูงอายุที่กลืนยาเม็ดใหญ่ลำบาก บรรจุ 15 ซองต่อกล่อง (เลข อ.ย. 11-1-32732-1-0784)
ทั้งนี้ Flexigen เป็นผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร ไม่ใช่ยา จึงไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรคข้อเข่าเสื่อม ควรกินอาหารหลากหลายครบ 5 หมู่ควบคู่กันไปตามคำแนะนำบนฉลาก
2. UC-II (คอลลาเจนชนิดที่ 2 แบบไม่ผ่านการแปรสภาพ)
เป็นกลุ่มผลิตภัณฑ์ที่ใช้คอลลาเจนชนิดที่ 2 แบบ Undenatured ซึ่งเป็นคนละกลไกกับคอลลาเจนไฮโดรไลเซต เน้นการทำงานผ่านระบบภูมิคุ้มกันในลำไส้ มักมีราคาต่อแคปซูลสูงเพราะใช้ปริมาณน้อยแต่เข้มข้น เหมาะกับคนที่ต้องการลองกลไกทางเลือกนอกจากคอลลาเจนไฮโดรไลเซต
3. Blackmores Glucosamine Sulfate 1500
แบรนด์ออสเตรเลียที่คนไทยรู้จักกันดีในกลุ่มดูแลข้อเข่า เน้นกลูโคซามีนซัลเฟตความเข้มข้นสูง ซึ่งเป็นสารตั้งต้นของกระดูกอ่อนคนละกลุ่มกับคอลลาเจน มักกินต่อเนื่องระยะยาวและมีราคาสูงกว่าคอลลาเจนผงทั่วไป
4. Costar Glucosamine Sulfate 2KCL
แบรนด์ออสเตรเลียอีกเจ้าที่วางขายแพร่หลายในไทย เน้นกลูโคซามีนเช่นกัน จุดขายคือราคาที่จับต้องได้ง่ายกว่า Blackmores พอสมควร เหมาะกับคนที่อยากเริ่มดูแลข้อเข่าด้วยงบไม่สูงมาก
5. Meiji Amino Collagen
แบรนด์ญี่ปุ่นที่คนไทยคุ้นเคยในรูปแบบผงชงดื่ม เดิมทีวางตำแหน่งเป็นคอลลาเจนบำรุงผิว แต่ระยะหลังมีการสื่อสารเรื่องการดูแลข้อต่อเพิ่มเข้ามาด้วย รสชาติหลากหลายให้เลือก แต่ปริมาณคอลลาเจนต่อซองมักน้อยกว่ากลุ่มที่ตั้งใจทำเพื่อข้อเข่าโดยเฉพาะ
6. Neocell Super Collagen + C
แบรนด์อเมริกันที่ใช้คอลลาเจนชนิดที่ 1 และ 3 ผสมวิตามินซี วางขายในรูปแบบเม็ดที่ต้องกินครั้งละหลายเม็ด เหมาะกับคนที่ไม่ต้องการชงผง แต่ปริมาณต่อโดสอาจไม่เข้มข้นเท่าคอลลาเจนผงแบบซอง
7. Amway Nutrilite Glucosamine Complex
สูตรผสมกลูโคซามีนร่วมกับสารสกัดพืชอื่น ๆ ขายผ่านระบบตัวแทนจำหน่ายเป็นหลัก เหมาะกับคนที่มีตัวแทน Amway ประจำอยู่แล้วและสะดวกสั่งซื้อผ่านช่องทางนี้
8. DEPROC Total Solution
แบรนด์ไทยที่เน้นสูตรรวมทั้งกลูโคซามีน คอนดรอยติน และคอลลาเจนไว้ในผลิตภัณฑ์เดียว จุดขายคือความครบเครื่อง แต่ปริมาณสารสำคัญแต่ละตัวต่อโดสจะเจือจางกว่าการกินคอลลาเจนไฮโดรไลเซตเข้มข้นแบบเฉพาะทาง
9. Nutrigold Collagen Type II
กลุ่มผลิตภัณฑ์นำเข้าที่เน้นคอลลาเจนชนิดที่ 2 เฉพาะทาง มักหาซื้อผ่านช่องทางออนไลน์หรือร้านขายยาเฉพาะทางมากกว่าซูเปอร์มาร์เก็ตทั่วไป
เลือกคอลลาเจนบำรุงข้อเข่าอย่างไรดี
ถ้าโจทย์คือต้องการคอลลาเจนไฮโดรไลเซตเกรดที่มีข้อมูลวิจัยรองรับเรื่องข้อเข่าโดยเฉพาะ กินง่ายเป็นผงชงดื่มไม่ต้องกลืนเม็ดใหญ่ Flexigen ตอบโจทย์ตรงจุดที่สุดในกลุ่มนี้ ส่วนถ้าอยากลองกลไกกลูโคซามีนหรือ UC-II ก็เป็นทางเลือกเสริมที่ทำงานคนละกลไกกัน สามารถศึกษาเปรียบเทียบตามงบประมาณและความสะดวกในการรับประทานของแต่ละคน
ที่สำคัญคือการดูแลข้อเข่าไม่ได้จบแค่กินอาหารเสริม ควรควบคุมน้ำหนักตัวไม่ให้ข้อรับภาระมากเกินไป ออกกำลังกายแบบไม่ลงน้ำหนักที่ข้อมากนัก เช่น ว่ายน้ำหรือปั่นจักรยาน และถ้าอาการปวดเข่ารุนแรงหรือเป็นต่อเนื่องนาน ควรพบแพทย์กระดูกและข้อเพื่อตรวจวินิจฉัยอาการที่แท้จริงแทนการพึ่งอาหารเสริมเพียงอย่างเดียว
ต้องกินคอลลาเจนบำรุงข้อเข่านานแค่ไหนถึงจะรู้สึกถึงความแตกต่าง
คอลลาเจนไม่ใช่ยาแก้ปวดที่ออกฤทธิ์ทันที แต่เป็นการเสริมวัตถุดิบให้ร่างกายค่อย ๆ นำไปใช้ซ่อมแซมโครงสร้างกระดูกอ่อนทีละน้อย จึงควรกินต่อเนื่องอย่างน้อย 4 ถึง 12 สัปดาห์ตามคำแนะนำบนฉลากก่อนจะประเมินว่าเห็นผลหรือไม่ ระหว่างนี้ควรสังเกตอาการของตัวเองไปด้วย เช่น เสียงกรอบแกรบที่ข้อลดลงหรือไม่ เดินขึ้นบันไดแล้วรู้สึกฝืดน้อยลงหรือเปล่า และควรกินสม่ำเสมอทุกวันตามขนาดที่แนะนำ เพราะการกิน ๆ หยุด ๆ จะทำให้ประเมินผลได้ยากและอาจไม่ทันเห็นความเปลี่ยนแปลงที่ควรจะเกิดขึ้น
ข้อมูลผลิตภัณฑ์ ชื่อผลิตภัณฑ์ (ไทย): เฟลกซิเจน | ชื่อผลิตภัณฑ์ (อังกฤษ): Flexigen | แบรนด์: MEGA We care ขนาดบรรจุ: 15 ซอง | เลข อ.ย.: 11-1-32732-1-0784 ส่วนประกอบสำคัญ: ไฮโดรไลเซต คอลลาเจน (ฟอร์ติเจล) 10 กรัมต่อซอง วิธีรับประทาน: วันละ 1 ซอง ละลายในน้ำ 1 แก้ว (250 มล.) คำเตือน: ควรกินอาหารหลากหลายครบ 5 หมู่ในสัดส่วนที่เหมาะสมเป็นประจำ ผลิตภัณฑ์นี้ไม่มีผลในการป้องกันหรือรักษาโรค บทความนี้จัดทำเพื่อให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ หากมีอาการปวดข้อเข่ารุนแรงหรือเรื้อรัง ควรปรึกษาแพทย์
